Test Adamsa – jak samodzielnie sprawdzić kręgosłup dziecka w domu?

Nierówne barki, odstająca łopatka albo asymetria talii często są pierwszym sygnałem, że z postawą dziecka dzieje się coś niepokojącego. Test Adamsa pozwala w prosty sposób sprawdzić, czy podczas skłonu pojawia się asymetria wymagająca dalszej diagnostyki. Trzeba jednak pamiętać, że jest to badanie przesiewowe, a nie metoda rozpoznawania skoliozy. Sprawdź, jak prawidłowo wykonać próbę w domu i kiedy zgłosić się do specjalisty.

Czym jest Test Adamsa i co tak naprawdę pokazuje?

Test Adamsa pomaga wykryć rotacyjną asymetrię tułowia, ale nie rozpoznaje skoliozy. To jedna z najprostszych prób przesiewowych stosowanych na całym świecie podczas oceny postawy dzieci. W literaturze medycznej spotkasz również nazwę adams test for scoliosis lub forward bend test.

Podczas skłonu do przodu łatwiej zauważyć garb żebrowy, jednostronne uwypuklenie mięśni lędźwiowych albo różnicę wysokości pleców. To właśnie rotacja kręgów sprawia, że asymetria staje się bardziej widoczna niż w pozycji stojącej.

Najczęściej rodzice zauważają również:

  • nierówne barki,
  • odstającą łopatkę,
  • asymetryczną talię,
  • jedno biodro ustawione wyżej,
  • przechylenie tułowia na jedną stronę.

Dodatni wynik nie oznacza jeszcze skoliozy. Rozpoznanie wymaga badania klinicznego, a w uzasadnionych przypadkach także zdjęcia RTG. Sam test nie pozwala ocenić kąta Cobba ani określić stopnia skrzywienia.

Czym jest Test Adamsa

Dodatni wynik Testu Adamsa nie mówi, jak duże jest skrzywienie kręgosłupa. Sprawdź, czym jest metoda Cobba, kiedy wykonuje się pomiar na zdjęciu RTG i dlaczego jest to światowy standard oceny skoliozy. 

Kiedy Test Adamsa ma największy sens?

Najlepiej wykonać badanie w okresie intensywnego wzrostu dziecka, ponieważ wtedy ryzyko progresji skoliozy jest największe. Raport wskazuje, że najczęściej pierwsze objawy pojawiają się między 10. a 15. rokiem życia.

Czujność rodzica powinna wzrosnąć szczególnie wtedy, gdy:

  • dziecko w ostatnich miesiącach szybko urosło,
  • w rodzinie występowała skolioza,
  • nauczyciel WF lub pediatra zwrócił uwagę na asymetrię,
  • ubrania zaczynają układać się nierówno,
  • jedna łopatka staje się bardziej widoczna.

W Scollio często spotykamy rodziców, którzy zgłaszają się dopiero wtedy, gdy asymetria jest już dobrze widoczna. Tymczasem wczesna obserwacja pozwala szybciej rozpocząć diagnostykę, jeśli rzeczywiście jest potrzebna. W przypadku potwierdzonego problemu lekarz dobiera dalsze postępowanie, a leczenie skoliozy u dzieci zależy od wieku, wielkości skrzywienia i ryzyka jego progresji.

Jak wykonać Test Adamsa krok po kroku?

Prawidłowe wykonanie badania zwiększa szansę zauważenia rzeczywistej asymetrii. Przed rozpoczęciem zadbaj o dobre oświetlenie, równe podłoże i spokojną atmosferę. Dziecko powinno stać boso lub w cienkich skarpetkach, a plecy muszą być całkowicie odsłonięte.

Przebieg badania wygląda następująco:

EtapCo zrobić?
1Dziecko staje tyłem, stopy razem, kolana wyprostowane.
2Oceń barki, łopatki, talię i ustawienie bioder.
3Poproś dziecko o powolny skłon do przodu.
4Obserwuj plecy z poziomu tułowia, porównując obie strony.
5Zwróć uwagę na garb żebrowy lub uwypuklenie mięśni lędźwiowych.

Podczas wykonywania Testu Adamsa fizjoterapia wykorzystuje dokładnie tę samą zasadę obserwacji, jednak specjalista ocenia dodatkowo ustawienie miednicy, napięcie mięśniowe oraz ewentualną rotację tułowia. W Scollio wiemy, że nawet niewielka asymetria może mieć różne przyczyny, dlatego pojedynczy test zawsze traktujemy jako element szerszej diagnostyki, a nie gotową odpowiedź.

Sam Test Adamsa pomaga zauważyć asymetrię pleców, ale nie pozwala ocenić ryzyka pogłębiania się skrzywienia. Dowiedz się, czym jest test Rissera, jak określa dojrzałość kostną i dlaczego od jego wyniku często zależy sposób dalszego leczenia.

Jak interpretować wynik Testu Adamsa i kiedy zgłosić się do specjalisty?

Dodatni wynik Testu Adamsa oznacza, że zauważono powtarzalną asymetrię, a nie że dziecko ma skoliozę. To bardzo ważne rozróżnienie. Domowa obserwacja ma jedynie wskazać, czy potrzebna jest dokładniejsza diagnostyka. Nie należy samodzielnie oceniać stopnia skrzywienia ani rozpoczynać ćwiczeń bez konsultacji.

WynikCo oznacza?Co zrobić?
Brak asymetriiPlecy wyglądają symetrycznie.Obserwować dziecko w okresie wzrostu.
Wynik niepewnyAsymetria pojawia się tylko czasami.Powtórzyć test za kilka dni.
Wynik dodatniAsymetria jest wyraźna i powtarzalna.Umówić konsultację u specjalisty.

W Scollio obserwujemy, że rodzice często niepotrzebnie wpadają w panikę po dodatnim wyniku. Tymczasem nawet Test Adamsa nie jest równoznaczny z rozpoznaniem choroby. O dalszym postępowaniu decyduje lekarz lub fizjoterapeuta po dokładnym badaniu, a zdjęcie RTG wykonuje się wyłącznie wtedy, gdy istnieją ku temu wskazania. W przypadku potwierdzonej deformacji leczenie skoliozy u młodzieży zawsze dobiera się indywidualnie do wieku, stopnia skrzywienia oraz tempa wzrastania dziecka.

Nie każda skolioza wygląda tak samo i nie każda wymaga takiego samego leczenia. Zobacz, jakie są rodzaje skoliozy, czym różni się skolioza funkcjonalna od strukturalnej oraz kiedy konieczna jest regularna kontrola specjalisty. 

Jakich błędów unikać podczas badania i co zrobić po dodatnim wyniku?

Największym błędem jest traktowanie Testu Adamsa jako narzędzia do postawienia diagnozy. Równie często problemem jest nieprawidłowe wykonanie samego badania, które może prowadzić do fałszywych wniosków.

Najczęstsze pomyłki rodziców to:

  • ugięte kolana podczas skłonu,
  • obserwowanie pleców wyłącznie z góry,
  • wykonywanie zdjęć pod różnym kątem,
  • rozpoczynanie ćwiczeń bez diagnostyki.

Jeżeli wynik budzi wątpliwości, najlepiej zanotować datę badania, stronę asymetrii oraz ewentualne objawy towarzyszące. Dzięki temu specjalista łatwiej oceni, czy zmiany rzeczywiście postępują. Nie ma potrzeby wykonywania RTG „na wszelki wypadek”, jeśli badanie kliniczne nie wskazuje takiej konieczności.

W Scollio każdą terapię poprzedza szczegółowa diagnostyka funkcjonalna. Dopiero na jej podstawie dobierane są odpowiednie metody postępowania, między innymi metoda FITS, BSPTS czy ISST Schroth. Takie podejście pozwala pracować nad rzeczywistą przyczyną problemu, a nie jedynie nad jego objawami.

Jeżeli podczas domowej kontroli zauważysz powtarzalną asymetrię pleców, nie zwlekaj z konsultacją. Im wcześniej zostanie wykonana profesjonalna ocena, tym większa szansa na skuteczne postępowanie zachowawcze. Jeżeli szukasz miejsca, które specjalizuje się w diagnostyce i terapii wad postawy, pomoże Ci fizjoterapeuta dziecięcy we Wrocławiu. Umów wizytę w Scollio i sprawdź, czy obserwowana asymetria jest naturalną cechą postawy, czy wymaga indywidualnie dobranej terapii. 

Najczęściej zadawane pytania o Test Adamsa

Czy Test Adamsa można wykonać samodzielnie?

Tak. To proste badanie przesiewowe, które pomaga zauważyć asymetrię pleców, ale nie pozwala rozpoznać skoliozy.

Czy dodatni wynik oznacza skoliozę?

Nie. Oznacza jedynie, że potrzebna jest konsultacja specjalisty i ewentualna dalsza diagnostyka.

Jak często wykonywać Test Adamsa?

U zdrowych dzieci wystarczy kontrola co kilka miesięcy w okresie intensywnego wzrostu. Nie ma potrzeby wykonywania badania co tydzień.

Czy skolioza zawsze powoduje ból?

Nie. Wiele dzieci z początkową skoliozą nie odczuwa żadnych dolegliwości bólowych.

Czy można samodzielnie ocenić stopień skrzywienia?

Nie. Kąt Cobba ocenia się wyłącznie na podstawie odpowiednio wykonanego zdjęcia RTG, jeśli lekarz uzna je za konieczne.

Źródła

Scoliosis Research Society – Scoliosis
https://www.srs.org/Patients/Conditions/Scoliosis

Scoliosis Research Society – Diagnosing Scoliosis
https://www.srs.org/Patients/Diagnosis-And-Treatment/Diagnosing-Scoliosis

U.S. Preventive Services Task Force – Adolescent Idiopathic Scoliosis: Screening https://www.uspreventiveservicestaskforce.org/uspstf/recommendation/adolescent-idiopathic-scoliosis-screening

MedlinePlus – Forward Bend Test
https://medlineplus.gov/ency/imagepages/19465.htm

Grossman T.W. i wsp. – An evaluation of the Adams forward bend test and the scoliometer in a scoliosis school screening setting
https://pubmed.ncbi.nlm.nih.gov/7560050/

mgr Małgorzata Augustyn
Autor artykułu

Małgorzata Augustyn

Założycielka Centrum SCOLLIO, z 20-letnim doświadczeniem w terapii skolioz i wad postawy. Pracowała m. in. z dr Marianną Białek – współtwórczynią uznanej metody FITS. W terapii stosuje standardy SOSORT i posiada liczne certyfikaty. Była kierownikiem Oddziału Fizjoterapii Dziecięcej w Vratislavia Medica. Regularnie uczestniczy w sympozjach i współpracuje z ortopedami oraz producentami gorsetów dla dzieci i młodzieży.

Podobne wpisy